L'exposicion « Joséphine Baker, liura e engatjada » a descobrir au Didam

Qu'èra la « Vènus negra ». Mes e se  coneishè vertadèrament Joséphine Baker ? Darrèr l'escaduda d'ua icòna planetària que s'amaga ua hemna engatjada, resistenta pendent la segonda guèrra mondiau, defensora deus drets civics aus Estats Units. 

Entà lhevar lo veu sus aqueras facietas, lo Didam que prepausa l'exposicion « Joséphine Baker, liura e engatjada », per ua scenografia en tres contravents, descrivent l'artista, la hemna engatjada, e la mair aimanta.    

Au parat deu centenari de la soa arribada en França e deus 50 ans de la soa disparicion, lo son trajècte combatiu qu'ei descrivut per l'exposicion qui avèva creada Paris Match au moment de l'entrada de l'artista au Panteon. A las sublimas fotografias seleccionadas per Marc Brincourt de París-Partida que s'ajustan deus archius inedits prestats peus servicis de la Defensa .     

L'icòna de las Annadas Hòlas 

Dens ua prumèra sala, lo trajècte incredible de Freda Josephine McDonald, vaduda en 1906 dens un Missorí gangréné per la segregacion, qu'ei evocat . De la soa enfança dificila, que se'n saberà drin . Juste que's comprenerà la tenacitat desplegada entà arribar au son saunei : Broadway. Joen, la dançaira que rejunh las prumèras comedias musicaus a la distribucion negra dens salas nòvayorkesas .  

Mes qu'ei en França qui lo son destin d'artista éclot. Qu'ei convidada a vàder la vedeta d'ua comedia au teatre deus Camps-Élysées. En quauquas representacions, qu'ei la consacracion . 

Joséphine Baker que causeish de s'installar a París, considerant que la condicion de las personas negras i ei melhora qu'en America. Que trionfa dens las mei beròjas salas, que costeja los mei grans, que hesteja los sons 50 ans a l'Olympia, davant un pertèrra impressionant de convidats. Mes darrèr aquera estatura d'icone de las Annadas Hòlas que vibra ua hemna engatjada, que rebèlla .  

De las Annadas Hòlas a la Resisténcia 

Dens ua segonda sala, lo trajècte de resistenta de Joséphine Baker qu'ei narrat per ua quinzena d'archius metuts a disposicion peu Servici istoric de la Defensa e l'Establiment de Comunicacion e de Produccion Audiovisuau de la Defensa (ECPAD). 

A las premícias de la guèrra, l'artista qu'enten ajudar França qui l'a adoptada. La Sos-lòctenent Baker que s'illustra com membre actiu deu contra-espionatge francés . Lo son engatjament que'u valerà d'èste la prumèra hemna americana a recéber los aunors militars. A la soa mort, que serà la sheisau hemna a entrar au Panteon. 

Luta contra las discriminacions 

Joséphine Baker que s'illustra enqüèra dens la defensa deus drets civics . Qu'a tostemps avut lo racisme entà enemic. En 1963, que participarà a la famosa marcha sus Washington aus costats de Martin Luther King. Dens lo son long discors, Joséphine Baker que rapèra çò qui l'a copada : « (..) Que soi estat recebuda dens palais de reinas e de reis, dens ostaus de caps d'estat, mes n'èi pas avut lo dret d'entrar dens ua ostaleria d'America, ni de demandar ua tassa de cafè. E aquò que m'a hèita hòla . » Elle qu'i hè tanben ua declaracion navèra d'amor a França : « dens aqueth país, n'èi pas jamei avut paur . Aqueth país qu'èra magic (…) ». 

La soa obertura aus autes

Joséphine Baker qu'a tanben lutat entà l'emancipacion de las hemnas, contra totas fòrmas de discriminacion. 

« Qu'èra ua hemna liura, eslamejanta, engatjada e universau. L'inspiracion qui aquera hemna provòca qu'ei immensa, qu'eslissa Amandine Chaput, responsabla deu Didam. Lo son engatjament, lo son sens ciutadan, la soa obertura aus autes que son modèles entaus joens . »  Dens ua sala dedicada a la soa familha cosmopolita, la soa « tribú arc en cèu » hòrta de dotze mainatges adoptats peus continents, las fotografias que son plaçadas a hautor de mainada . Ua faiçon de'us desvelhar a l'acceptacion de la diferéncia, a lutar contra tota fòrma de racisme. Ua ressonància beròja dab l'actualitat.

Exposicion a descobrir au Didam de Baiona, cai de Lesseps, dinc au 10 de mai de 2026. Entrada liura.