Los Cosmophonies, un temps hèra culturau a l'entorn de las lengas deu monde

Dinc au 15 de març, las lengas deu monde fragilizadas, los parlars vernaculars, los accents deu quotidian que seràn celebrats pendent los Cosmophonies . « Qu'avem causit de méter endavant aqueras lengas minorizadas, miaçadas de disparicion o en situacion de fragilitat, sia pr'amor de l'egemonia d'ua lenga dominanta, sia pr'amor de la colonizacion o enqüèra deu cambiament climatic », qu'indica Damien Copet, director de la Scèna Nacionau e deu Sud Aquitan. Sus las 7 000 lengas parladas capvath lo monde, la mieitat que poiré desaparéisher d'ací la fin deu sègle XXI. La correlacion qu'ei evidenta enter la lor disparicion e la deus ecosistèmas afectats peu rescauhament climatic, aculant de las populacions a l'exili, e a tèrme, a oblidar, quitament esfaçar la lor lenga mairau. 

Aqueth temps hòrt que hè aumenatge ad aqueras lengas ditas « minoritàrias », aqueras oralitats miaçadas, dont los artistas ací engatjats « que vésian la riquessa, l'engèni, l'inventivitat ». 

Un acte de resisténcia 

Entà Damien Copet, « aqueth temps hòrt qu'ei un acte de resisténcia cap ad aqueras lengas e accents miaçats ». Cinc espectacles que ressonan enter eths en evocant la lor istòria.

Après l'espectacle Parlar puntut de Benjamin Tholozan l'8 de març darrèr, l'artista argentin Tiziano Cruz, revelacion deu hestau d'Avinhon 2024, que torna frequentar la soa lenga mairau quéchoa, dens un espectacle poetic Wayqeycuna, balhat los 10 e 11 de març au teatre Michel-Portal de Baiona. Un espectacle devath fòrma de « rituau de reconciliacion », on l'artista escambiarà pans preparats pendent talhèrs. Ua practica ancestrau qui a per mira d'aunorar los morts. 

Lo 13 de març, dens La mea lenga mairau que's va morir e qu'èi deu mau vòste parlar d'amor, lo comedian-contaire vendean Yannick Jaulin que considèra eth tanben lo son espectacle com ua temptativa de reparacion. Que harà aumenatge au patuès parlanjhe qui l'ei car, miaçat d'extincion. Dens ua prosejada a la mediatèca de Baiona, aqueths dus artistas que reabilitaràn aqueras lengas nafradas aus costats d'Itxaro Borda. 

Lo 14 de març, un espectacle dus en un que serà prepausat sus la scèna luzienne Tanka. Xiberoa Kantuz Loraturik que harà aumenatge  au patrimòni cantat de Sola ; lo duò Lurodei que prepausarà un viatge poetic enter polifonias, cants tradicionaus e texturas electronicas.

Lo 15 de març, lo teatre Quintaou d'Anglet qu'arcuelherà la cantaira lirica Romie Estève e autes artistas, entà un omenatge a Marcelle Delpastre, poetessa paisana occitana. 

Deus talhèrs d'iniciacion a la lenga basca a Baiona o Sent Joan de Lutz e ua jornada occitana organizada lo 15 de març au teatre Quintaou d'Anglet, que completan lo programa . 

Lo temps hòrt deus Cosmophonies qu'ei aperat a durar. Que tornarà en heurèr de 2027, entà raperar que « cada lenga qu'ei un monde e que cada monde merita d'èste entenut ». 

Lo programa qu'ei a retrobar suu site