Reciclatge : qué vaden las meas dèishas ?

Las collèctas a País Basco

La totalitat de las collèctas (bordilhas domesticas, collècta selectiva, dèishas gessidas de las deisherias) entà 318 709 abitants que representa 197 340 tonas entà l'annada 2022, sia 619 kg/ab.

Com son valorizats las dèishas a País Basco ?

68% de las dèishas collectadas per las collèctas e deisherias que son valorizats . La valorizacion que compren lo reciclatge, lo reemplec, la recuperacion d'energia de las dèishas e lo compostatge.

La valorizacion deus embalatges reciclables e papèrs

Lo veire 

Lo veire qu'ei reciclat per la societat O-I Manufacturing a Vairas (33) o a Besièrs (34). Après regropament e estocatge provisòri, lo veire qu'ei transportat dens veirerias . Qu'i ei triat e desbarrassat de las soas impuretats puish concassat. Mesclat a las matèrias prumèras, lo calcin qu'ei puish honut dens los horns de las usinas entà èste reïntegrat dens un cicle de produccion d'embalatges en veire. Reciclar 1 tona de veire que permet de fabricar mei de 2000 navèras botelhas de 75 cl. Lo veire qu'ei reciclable a l'infinit e a 100%.

Lo papèr

Lo papèr qu'ei condicionat en balas au centre de tria Canopia a Baiona abans d'estar enviat dens papeterias. Qu'i ei désancré e repulpé entà integrar ua cadena de produccion de pasta a papèr utilizada entà la fabricacion de navèths jornaus, revistas, revistas, etc. Lo papèr qu'ei reciclat per la societat Paprec, dens papeterias en Espanha atau com en França (papèterie Sent Miquèu). 

Los embalatges reciclables 

Los embalatges reciclables que son liurats au centre de tria Canopia a Baiona. Lo centre de tria qu'ei en capacitat d'arcuélher 21 500 tonas de collèctas selectivas per an (embalatges + papèr). Los embalatges qu'i son triats segon la lor natura : PET clar, PET colorat, PEHD (opacs), acèr, alumini, cartonnettes e bricas alimentàrias. Qu'i son puish metuts en balas puish enviats dens las cordèras de reciclatge dedicadas.

Botelhas e flascons ne plastic

Los plastics que son représ per la societat Valorplast qui organiza lo lor reciclatge suus sites de Suez a Baiona (PET clar e moret), en Espanha, a Colmar, a Verdun o en Itàlia. Las botelhas e flascons en PET que son majoritàriament transformats en fibras (poliestèr) entà l'emborratge de cosna, l'automobila, l'isolacion de teulada planèra. Las botelhas e flascons en PEHD que vaden deus tubes, deus bacs de cofratge entà las piscinas, deus cabeders, deus mòbles urbans o deus flascons de bugada. 

Acèr, alumini 

L'acèr

Los embalatges d'acèr que son représ per las societats Paprec, Decons e lo Taulèr deus Metaus entà estar reciclats en França. L'acèr que's recicla a l'infinit . Entà ua tona d'acèr reciclada, ua tona de minerau de hèr qu'ei estauviada . L'acèr reciclat enter dens la fabricacion d'objèctes qui utilizam cada dia (automobila, electrodomestic, mòbles, embalatges, etc.). Tots los articles d'acèr (pèças de moneda, botelhons, lavapelha, carreton de supermercat, caceròlas, boitas de consèrva, etc) que contienen acèr reciclat, en mejana 60%. 

L'alumini

L'alumini qu'ei représ per la societat AFM reciclatge (Baiona) o Alberdi (Hendaia) abans d'èste reciclat en Espanha e en França. Los embalatges alumini collectats que son utilizats dens la fabricacion d'aliatges essenciaument entà pèças motladas, entà l'equipament automobile e entà la fabricacion de navèths embalatges. L'alumini reciclat que permet de fabricar càrters d'autos, deus capòts de tonedoras a tasca, de las sòlas de hèrs de lissar, deus radiators, deus mòbles contemporanèus, etc.

Los cartonnettes 

Los cartonnettes que son represas per las societats Paprec e Suez entà estar recicladas dens papeterias en Espanha. Segon lo produit finau a realizar, l'industria papetière qu'utilizarà mei o mensh de reciclat : 95% entaus cartons ondulats, 82% entaus cartons planèrs, 51% entaus papèrs d'igièna e 29% entaus papèrs d'embalatges. 

Las bricas alimentàrias

Las bricas alimentàrias que son represas per la societat SUEZ, puish enviadas entà reciclatge en Espanha, a Evrieis e en Itàlia. Com s'ageish d'embalatges composits, los diferents elements qui'us compausan que son separats . Los 3 materiaus compausant la brica alimentària que son : lo carton (75%), la matèria plastica (20%), l'alumini (5%). Las fibras de carton tiradas que son utilizadas sus plaça : qu'entran dens la composicion de papèr qui servirà a confeccionar deu papèr abilhament, deu papèr d'eishugatge industriau, de las envolopas e deu papèr present. 

La valorizacion de las bordilhas domesticas

84 % de las bordilhas domesticas que son tractadas suu site de Canopia (Baiona) e 16% suu site de Mendixka (Charritte-de-Bas) dab valorizacion organica de las dèishas domesticas en compost. Canopia qu'ei tanben lo centre de tria de las collèctas selectivas entà l'ensemble deu territòri.

Lo site de Zaluaga (Sent-Pée-sus-Nivelle) e de Mendixka que compòrtan installacions d'estocatge de dèishas non perilhosas . Lo noste territòri que compta 6 cais de transferiment (entà las bordilhas domesticas e collèctas selectivas).

La valorizacion de las dèishas de las deisherias

Cada flux de dèishas en deisheria qu'a ua destinacion precisa .

Qu'ei haut o baish 73% de las dèishas de las deisherias qui son atau valorizats.

• 40% que son reciclats ;
• 27% que son valorizats (valorizacion organica de las dèishas verdas) ;
• La rèsta qu'ei enterrada .

Detalh de las cordèras de reciclatge segon lo tipe de dèishas collectat en deisheria (PDF, 34,2 Ko)

Anar mei luenh

Que trobaratz las dadas chifradas mei precisas, dens los rapòrts d'activitat annaus de la Direccion « Collècta e valorizacion de las dèishas » de la Comunautat País Basco.